Gdańsk — największy port bałtycki w Polsce
Port w Gdańsku jest pod względem przeładunków największym portem w Polsce i jednym ze znaczących portów regionu bałtyckiego. Na jego infrastrukturę składają się trzy główne obszary: Port Wewnętrzny, Port Północny oraz Port Zewnętrzny, w którym zlokalizowany jest terminal głębinowy DCT Gdańsk (Deepwater Container Terminal).
DCT Gdańsk, funkcjonujący jako terminal głębinowy, umożliwia obsługę kontenerowców klasy Ultra Large Container Vessel. Dzięki głębokości toru podejściowego port jest dostępny dla jednostek, które nie mogą zawijać do większości bałtyckich portów. Terminal obsługuje regularne serwisy oceaniczne łączące Polskę z portami w Azji Wschodniej, Ameryce Północnej i Afryce Zachodniej.
Port Północny specjalizuje się w przeładunkach ropy naftowej i paliw płynnych. Zlokalizowane tam terminale paliwowe oraz instalacje do importu gazu skroplonego (LNG) stanowią element krajowej infrastruktury energetycznej. Rurociąg naftowy łączy Port Północny z rafineriami w głębi kraju.
Gdynia — port drobnicowy i ro-ro
Gdynia, zbudowana jako port wojenny i handlowy w okresie międzywojennym, zachowuje wyraźną specjalizację w obsłudze ładunków drobnicowych i ro-ro (roll-on/roll-off). Terminal BCT (Bałtycki Terminal Kontenerowy) obsługuje regularne serwisy feeder łączące Gdynię z portami hub regionu bałtyckiego.
W strukturze przeładunków Gdyni istotną rolę odgrywają ładunki ro-ro — pojazdy, maszyny i jednostki ładunkowe przemieszczane metodą toczną. Gdynia jest także ważnym punktem obsługi ładunków chłodniczych, w tym owoców i warzyw transportowanych z Ameryki Południowej i Afryki.
Szczecin i Świnoujście — Zachodni Kompleks Portowy
Porty Szczecin i Świnoujście funkcjonują jako Szczeciński Kompleks Portowy, zarządzany przez jedno przedsiębiorstwo. Każdy z portów posiada odmienną charakterystykę operacyjną.
Świnoujście dysponuje terminalami do przeładunku węgla, siarki i rud metali, a także terminalem LNG zarządzanym przez Polskie LNG. Terminal LNG w Świnoujściu jest pierwszym tego rodzaju obiektem w Polsce i odgrywa istotną rolę w dywersyfikacji dostaw gazu ziemnego do kraju.
Szczecin, położony w głębi lądu nad Odrą, około 65 km od morza otwartego, obsługuje ładunki masowe, chemikalia oraz kontenery. Port jest powiązany ze śródlądową drogą wodną Odry, co umożliwia — w ograniczonym zakresie — przeładunki z/do barek rzecznych.
Infrastruktura zaplecza portowego
Sprawność portu morskiego zależy nie tylko od nabrzeży i urządzeń przeładunkowych, ale także od infrastruktury zaplecza. W polskich portach morskich funkcjonują:
- Terminale kontenerowe z suwnicami bramowymi i portalowymi
- Składy otwarte i magazyny dla ładunków masowych
- Terminale paliwowe z rurociągami i zbiornikami naziemnymi
- Chłodnie portowe dla ładunków spożywczych
- Silosy zbożowe na obszarze portowym
- Stacje kolejowe i terminale intermodalne
Nadzór administracyjny nad portami
Nadzór nad portami morskimi sprawują w Polsce Urzędy Morskie: Urząd Morski w Gdyni (obszar od granicy z Rosją do ujścia Wisły), Urząd Morski w Szczecinie (zachodni odcinek wybrzeża) oraz Urząd Morski w Słupsku (środkowy odcinek). Zarządy portów, działające jako spółki akcji z udziałem Skarbu Państwa, odpowiadają za infrastrukturę portową i oddają nabrzeża w zarządzanie operatorom terminalowym.